Zend Framework chứ không phải là Symfony, CakePHP hay Codeigniter
Tại sao là Zend Framework mà không phải là Symfony, CakePHP hay một framework PHP nào khác? Zend Framework chậm như rùa xài làm gì?

Rất nhiều câu hỏi tương tự được đặt ra với tôi khi đứng trên bục giảng tại trung tâm Hoàng Nguyễn. Và với những gì mình biết về Zend cộng với sự yêu thích của tôi dành cho bộ framework này, tôi đã “dụ dỗ” nhiều học viên cùng học Zend và phát triển ứng dụng với với Zend. Vậy tôi đã chia sẽ những gì trong buổi giảng dạy tại trung tâm? Và lý do gì tôi lại chọn Zend chứ không phải là một framework nào khác?

1. Dùng hàng “chính chủ”

Zend Framework là “đứa con cưng” của chính công ty Zend. Và chắc hẳn chúng ta cũng biết được rằng PHP là hàng “chính chủ” của Zend. Nên khi ta học Zend Framework, thì chúng ta cũng đang học những kỹ thuật của Zend. Những quy luật trong PHP được áp dụng chặt chẽ trong Zend Framework để chúng ta học tập và nghiên cứu thật tốt.

2. Đứng trên vai người khổng lồ để nhìn xa hơn

Khi tôi mới tiếp xúc với Zend, gần như tôi chỉ là một developer bình thường và cũng chẳng hiểu gì về architecture, design pattern gì hết. Nhưng trong Zend Framework ứng dụng rất nhiều về OOP, architecture chắc chắn, design pattern rất phong phú, từ đó tôi như được “khai nhãn” để tiếp cận với các thứ tưởng chừng rất xa lạ.

3. Cơ chế mở rộng

Đến với Zend, chúng ta dễ dàng mở rộng các lớp xử lý của mình, nhúng những thư viện khác mà việc config không quá khó khăn, phức tạp.
Từ khi ra đời, Zend luôn tự mình nâng cấp và phát triển, để dần hoàn thiện hơn. Chúng ta cùng nhau điểm qua 1 số mốc thời gian của Zend Framework.

• Mùa hè 2005: dự án Zend bắt đầu phát triển.
• 3/2006: phiên bản 0.1 ra đời với vai trò open source.
• 7/2007: phiên bản 1.0 ra đời, cung cấp mô hình MVC, Table và Row data gateways, Service API, Authenticate và Authorization,…
• 3/2008: phiên bản 1.5 ra đời, cung cấp Zend_Form, Zend_Layout, Zend_View.
• 9/2008: phiên bản 1.6 ra đời, tích hợp bộ Dojo Toolkit, và chức năng test.
• 11/2008: phiên bản 1.7 ra đời, tăng tốc độ thực thi.
• 4/2009: phiên bản 1.8 ra đời, bao gồm Zend_Application.
• 7/2009: phiên bản 1.9 ra đời, bao gồm bộ thự viện đọc Feed (RSS).
• 1/2010: phiên bản 1.10 ra đời, nâng cấp để ghi Feed.
• 11/2010: phiên bản 1.11 ra đời, hỗ trợ detect mobi và Cloud Api.
• 2/2010: phiên bản 2.0 bắt đầu vào dự án.
• 9/2012: phiên bản stable chính thức được công bố trên thế giới.

4. Những con số biết nói

• Trên 15 triệu lượt download.
• Trên 500 người đóng góp.
• Trên 1000 trang hướng dẫn tham khảo trong ZF.
• Trên 500 ví dụ trong ZF.
• Trên 7 triệu lượt truy cập trên Google.
• Hơn 120 dự án phát triển dựa trên – mở rộng – kế thừa từ ZF tại SourceForge.
• Hơn 280 dự án phát triển dựa trên – mở rộng – kế thừa từ ZF tại Google Code.

5. Zend Framework đã làm được những gì

Những dự án được phát triển từ Zend rất nhiều, và cũng rất nhiều thể loại được viết từ zend framework. Nhìn từ trong nước, chúng ta có thể điểm qua một vài sản phẩm được làm từ ZF mà tôi được biết như sau:

• nhacso.net
• banbe.net
• thethao.vnexpress.net thuộc công ty Fpt Online hay 
• Zing Mp3, Zing Me thuộc công ty VNG.

Điều này cho chúng ta thấy rằng ZF được ứng dụng rất mạnh mẽ vào các công ty internet hàng đầu Việt Nam. Một điểm mạnh cho người học ZF, vì họ có cơ hội rất cao để vào làm được các công ty này.

Nhìn ra thế giới, ZF cũng không ngừng vươn xa dù rằng độ chậm của ZF thì không ai dám từ chối. Về mảng e-commerce thì có Magento, mảng CMF thì có centurion, và thật sự gây bất ngờ khi bạn biết rằng trang báo điện tử hàng đầu USA BBC News lại được viết hoàn toàn từ Zend Framework.

Zend framework không chỉ thực sự mạnh ở Việt Nam, mà còn phình to khắp thế giới. Không chỉ dừng lại ở những ứng dụng nhỏ gọn mà độ “phình” của ứng dụng cũng rất đáng kể.

6. Zend Framework – con đường tương lai

Với những gì có được từ version 1, Zend Technology đã không ngừng phấn đấu, rút tỉa kinh nghiệm xương máu đã cho ra đời version 2 phiên bản stable 9/2012 đã đánh dấu 1 bước ngoặt rất lớn cho ứng dụng ZF. Đến với version 2, cái nhìn đầu tiên gây bất ngờ đó là bộ library đã giảm đi 1/3 so với version 1 nhưng chức năng thì vẫn có rất nhiều.

Điều đó cũng cho thấy Zend Technology đã cải tiến source của họ nhiều như thế nào. Rút kinh nghiệm từ việc cấu hình bằng file Ini hay XML dẫn đến chậm chạp rùa bò, thì với version 2, việc cấu hình bằng config array đã làm nhẹ bớt cho những chuyện xử lý không đáng có.

Cơ chế auto load trong ZF2 cũng đã thay đổi, không còn chuyện “quét cạn” mà thay vào đó là “vẽ đường cho hươu chạy” đã thực sự mang đến cho người dùng cảm giác nhanh hơn rất nhiều so với phiên bản đầu.

Với 6 điểm nhấn cho ZF, tôi hy vọng rằng có thể mang đến cho người đọc, người yêu thích lập trình với ZF sẽ có những cái nhìn khả quan hơn về bộ framework “chính chủ” này

GV Trần Minh Quang